Luyện theo chủ đề · Sinh học lớp 12

Di truyền học người và di truyền y học

Chương “Di truyền nhiễm sắc thể”. Các câu thuộc chủ đề này, gom từ mọi đề trên trang, kèm đáp án và lời giải.

3
câu: 2
đề thi

Hiện đáp án và lời giải

Đề chính thức Sinh học 2026 (Bộ GD&ĐT) – mã đề 0401 · Câu 2 Phần II

Nghiên cứu sự di truyền hai tính trạng gồm bệnh mù màu và dạng dái tai (dạng chúc, dạng phẳng) ở hai gia đình thu được kết quả như bảng bên. Mỗi tính trạng do một gene quy định, mỗi gene có hai allele, allele trội là trội hoàn toàn; một trong hai gene nằm trên NST X, không có allele tương ứng trên NST Y.

Gia đình	Thành viên	Bệnh mù màu	Dạng dái tai
Gia đình 1	Bố	không	chúc
	Mẹ	bệnh	chúc
	Con gái	không	chúc
	Con trai	bệnh	phẳng
Gia đình 2	Bố	không	chúc
	Mẹ	không	chúc
	Con trai	bệnh	phẳng
	Con gái	không	phẳng

a)
Kiểu hình dái tai phẳng được quy định bởi allele lặn.
Đúng
b)
Xác suất sinh con gái mắc bệnh mù màu của bố mẹ ở gia đình 2 là 0 %.
Đúng
c)
Chỉ dựa vào thông tin đã cho, có thể xác định được kiểu gene quy định hai tính trạng của tối đa 5 thành viên trong hai gia đình này.
Sai
d)
Nếu con gái của gia đình 1 kết hôn với con trai của gia đình 2 thì xác suất sinh một người con trai không mắc bệnh mù màu và dái tai phẳng của cặp vợ chồng này là $\dfrac{1}{6}$ .
Sai

Lời giải

Gia đình 2: bố mẹ đều dái tai chúc nhưng sinh con gái dái tai phẳng, nên phẳng là lặn và gene nằm trên NST thường. Vì vậy gene bệnh mù màu nằm trên NST X (lặn, vì gia đình 2 bố mẹ không bệnh sinh con trai bệnh). Quy ước A: chúc, a: phẳng; M: bình thường, m: mù màu.

a) Đúng.

b) Đúng: bố gia đình 2 có kiểu gene $X^MY$ , luôn cho con gái $X^M$ , nên con gái không bệnh (0%).

c) Sai: xác định được kiểu gene của 6 người: bố 1 ( $AaX^MY$ ), mẹ 1 ( $AaX^mX^m$ ), con trai 1 ( $aaX^mY$ ), bố 2 ( $AaX^MY$ ), mẹ 2 ( $AaX^MX^m$ ), con trai 2 ( $aaX^mY$ ). Hai con gái chưa xác định được hoàn toàn.

d) Sai: con gái gia đình 1 có kiểu gene $X^MX^m$ và (1/3 AA : 2/3 Aa); con trai gia đình 2 có kiểu gene $aaX^mY$ . Xác suất sinh con trai không bệnh ( $X^MY$ ) là 1/2 × 1/2 = 1/4; xác suất dái tai phẳng (aa) là 2/3 × 1/2 = 1/3. Kết quả: 1/4 × 1/3 = 1/12, không phải 1/6.

Đề tham khảo Sinh học 2025 (Bộ GD&ĐT) · Câu 9 Phần I
Câu 9.
Ở người, tính trạng tóc xoăn là trội hoàn toàn so với tính trạng tóc thẳng. Một gia đình có bố, mẹ tóc xoăn đã sinh ra hai người con, trong đó có một người con gái tóc thẳng. Phả hệ nào sau đây phản ánh đúng sự di truyền tính trạng dạng tóc ở gia đình này?
- A.
- B.
  Đáp án
- C.
- D.
Lời giải
Bố mẹ tóc xoăn sinh con gái tóc thẳng (aa) nên bố mẹ đều có kiểu gene Aa. Phả hệ đúng: bố, mẹ đều là kí hiệu trắng (tóc xoăn), hai con gồm một con trai và một con gái, trong đó con gái là hình tròn tô đen (tóc thẳng). Đó là phả hệ B. Chọn B.
Đề tham khảo Sinh học 2025 (Bộ GD&ĐT) · Câu 14 Phần I
Câu 14.
Ở người, cùng với hệ nhóm máu ABO, hệ nhóm máu Rhesus (Rh) có vai trò quan trọng do đều gây chứng tan huyết khi không tương đồng nhóm máu. Một người phụ nữ có nhóm máu Rh âm (Rh⁻) thường mang thai và sinh con thứ nhất có nhóm máu Rh dương (Rh⁺) bình thường, nhưng dễ bị sảy thai ở các lần mang thai tiếp theo nếu thai nhi có nhóm máu Rh⁺. Tỉ lệ người có nhóm máu Rh⁻ chiếm khoảng 17% ở người da trắng, 7% ở người da đen và 0,5% ở người da vàng (trong đó có người Việt). Gene quy định nhóm máu Rh có 2 allele R và r, nằm trên NST thường. Allele R quy định nhóm máu Rh⁺ trội hoàn toàn so với allele r quy định nhóm máu Rh⁻.
Một cặp vợ chồng người Việt có con thứ nhất Rh⁺, nhưng người vợ có một anh ruột và hai cháu ruột Rh⁻. Phát biểu tư vấn di truyền nào dưới đây là phù hợp với cặp vợ chồng này khi họ có dự định sinh con lần thứ hai?
- A.
  Người vợ không có nguy cơ sảy thai; vì đã có con thứ nhất Rh⁺ và xác suất Rh⁻ ở người Việt thấp.
- B.
  Người vợ không có nguy cơ sảy thai; vì con thứ nhất Rh⁺ cho thấy kiểu gene người chồng là RR.
- C.
  Người vợ có nguy cơ sảy thai; vì xác suất người vợ có nhóm máu Rh⁻ cao hơn mức chung của quần thể.
  Đáp án
- D.
  Người vợ có nguy cơ sảy thai cao hơn 50% nếu có kiểu gene rr và người chồng có kiểu gene dị hợp tử.
Lời giải
Anh ruột của vợ có nhóm máu Rh− (rr) nên bố mẹ của vợ đều mang allele r; xác suất vợ có kiểu gene rr khá cao (nếu bố mẹ vợ đều Rh+ thì là $\dfrac{1}{4}$ ), cao hơn nhiều so với 0,5% của người Việt. Vì vậy vợ có nguy cơ sảy thai nếu thai Rh+. Phương án D sai: nếu vợ rr, chồng Rr thì xác suất con Rh+ chỉ là 50%. Chọn C.