Câu 2 Phần I · Đề chính thức Sinh học 2026 (Bộ GD&ĐT) – mã đề 0401

Sinh học 2026 · Có lời giải chi tiết

Câu 2.

Ở một sinh vật nhân sơ, đoạn trình tự DNA chứa gene hmt được mô tả sau đây.

đoạn DNA gồm mạch 1: 5' A...AGATGCACGCACCTCCTTACTCA...TAG 3' và mạch 2: 3' T...TCTACGTGCGTGGAGGAATGAGT...ATC 5', đánh dấu vị trí nucleotide 1, 171, 189, 192 và 2026

Biết rằng, trình tự nucleotide từ 171 đến 189 mang codon mở đầu của gene; trình tự nucleotide từ 1 đến 2026 chỉ tồn tại một codon kết thúc; các amino acid (dạng viết tắt A, H, P, Y) được mã hóa bởi các codon tương ứng: A: 5'GCA3'; H: 5'CAC3'; P: 5'CCU3'; Y: 5'UAC3'. Chuỗi polypeptide hoàn chỉnh là sản phẩm của quá trình dịch mã đã được cắt bỏ amino acid mở đầu. Nhận định nào sau đây là sai?

  • A.

    Trình tự 5 amino acid được mã hóa bởi các codon liền kề sau codon mở đầu là HAPPY.

  • B.

    Mạch 2 của gene hmt được sử dụng làm khuôn để tổng hợp phân tử mRNA.

  • C.

    Chuỗi polypeptide hoàn chỉnh do gene hmt mã hóa có 620 amino acid.

    Đáp án
  • D.

    Ở vị trí nucleotide 192, đột biến thay thế cặp C-G thành cặp G-C làm xuất hiện codon kết thúc sớm.

Lời giải

Codon mở đầu ATG nằm ở vị trí 173 – 175 trên mạch 1, nên mạch 1 là mạch mã hóa và mạch 2 là mạch khuôn (B đúng).

Các codon sau ATG: CAC – GCA – CCT – CCT – TAC, mã hóa H – A – P – P – Y, tức HAPPY (A đúng).

Vị trí 192 là C trong codon TCA (191 – 193); thay C-G bằng G-C tạo codon TGA là codon kết thúc sớm (D đúng).

Codon kết thúc TAG ở vị trí 2024 – 2026. Đoạn từ 173 đến 2023 có 1 851 nucleotide = 617 codon (kể cả codon mở đầu). Cắt bỏ amino acid mở đầu, chuỗi polypeptide hoàn chỉnh có 616 amino acid, không phải 620 (C sai).

Chọn C.