Một nhà máy sản xuất ammonia theo phương pháp Haber – Bosch. Để thu được nitrogen () và hydrogen () từ methane, không khí và nước, các giai đoạn chính được thực hiện như sau:
- Giai đoạn 1: Cho hỗn hợp gồm khí methane và hơi nước với tỉ lệ mol tương ứng là 1 : 3,2 qua tháp phản ứng chứa xúc tác ở 900 °C, xảy ra phản ứng sau:
Hiệu suất chuyển hoá ở giai đoạn này là h %.
- Giai đoạn 2: Hỗn hợp thu được sau giai đoạn 1 được trộn với không khí (chứa 80 % và 20 % theo thể tích) để oxi hoá hết methane theo phản ứng:
- Giai đoạn 3: Trộn hỗn hợp thu được sau giai đoạn 2 với hơi nước dư để oxi hoá hết CO thành theo phản ứng:
- Giai đoạn 4: Dẫn hỗn hợp thu được sau giai đoạn 3 vào tháp hấp thụ để tách và hơi nước. Hỗn hợp khí còn lại chỉ gồm và với tỉ lệ mol tương ứng là 1 : 3 được sử dụng để tổng hợp ammonia.
Coi các phản ứng khác trong các giai đoạn từ 1 đến 4 xảy ra không đáng kể. Xác định giá trị của h (không làm tròn kết quả các phép tính trung gian, chỉ làm tròn kết quả cuối cùng tới hàng phần mười).
Đáp án: 42,9
Lời giải
Chọn 1 mol và 3,2 mol . Gọi x là số mol chuyển hóa ở giai đoạn 1 (h = 100x%).
Giai đoạn 1: tạo x mol CO và 3x mol ; còn (1 – x) mol .
Giai đoạn 2: (1 – x) mol cần (1 – x)/2 mol , đi kèm 4 × (1 – x)/2 = 2(1 – x) mol ; tạo thêm (1 – x) mol CO và 2(1 – x) mol .
Giai đoạn 3: tổng CO = 1 mol, chuyển thành 1 mol nữa.
Tổng = 3x + 2(1 – x) + 1 = x + 3; = 2(1 – x).
Tỉ lệ : = 1 : 3, suy ra x + 3 = 6(1 – x), x = 3/7 ≈ 0,4286.
h ≈ 42,9.
Đáp án: 42,9.